Chuẩn nhận thức
2019-07-05 | 1397 lượt xem

Tưởng vậy mà không phải vậy

Có vô số điều chúng ta tưởng là đúng nhưng chỉ sau khi bị sếp sửa lưng, phân tích cặn kẽ thì mới thấy là mình đã tư duy quá nông cạn. Hiện tượng này được gọi nôm na là "bệnh tưởng" (assumption), may mắn là tiến sĩ Albert Ellis đã đề xuất mô hình A-B-C-D để có thể hiểu rõ, vượt qua để có tư duy đúng đắn.
 
Tưởng vậy mà không phải vậy
Bạn đã từng xem phim "The Martix (1999)" chưa?
 

(nguồn hình: wikipedia)

Bộ phim kể về một thế giới tương lai trong đó não bộ được gắn trực tiếp vào thế giới ảo. Trong thế giới ảo đó, con người ta tương tác với nhau, cũng sinh ra, lớn lên và chết đi, cũng hỉ nộ ái ố và hầu như không ai biết rằng mình đang trong thế giới ảo chỉ vì nó quá thực. Bộ phim này là một hiện tượng lúc ra mắt với tài tử đẹp trai Keanu Reeves thủ vai chính Neo cứu độ những con người lầm lạc trong thế giới ảo bên cạnh những pha đánh đấm mát mắt lẫn nội dung ảo diệu không đoán trước được và lời thoại thì siêu sâu sắc.
  • Mục đích gắn kết chúng ta lại với nhau (Smith Agent nói với Neo)
  • Tôi chỉ dẫn anh đến cửa, anh phải tự mở cửa mà vào (Morpheus nói với Neo) 
  • Câu trả lời đã ở đó, chúng ta đi tìm câu hỏi (nhà tiên tri nói với Neo)
Nếu bạn chưa xem, tôi khuyên bạn nên xem và hãy nghiền ngẫm từng lời thoại. 
 
Thông điệp đằng sau bộ phim này là 1 câu hỏi muôn thuở What is real? Cái gì là thật? Liệu điều ta cảm nhận (tư duy) có phải là thật hay không? Thực tế là chẳng ai có thể trả lời được câu hỏi này vì mỗi người có 1 nhận thức riêng và ai cũng cho là mình nhận thức đúng.
 
Điều này diễn ra hàng ngày trong đời sống, còn trong công việc điều này hiển hiện mỗi khi sếp ..."sửa lưng" chúng ta. Có vô số điều chúng ta tưởng là đúng nhưng chỉ sau khi bị sếp sửa lưng, phân tích cặn kẽ thì mới thấy là mình đã tư duy quá nông cạn.
 
Hiện tượng này được gọi nôm na là "bệnh tưởng" (assumption), may mắn là tiến sĩ Albert Ellis đã đề xuất mô hình A-B-C-D để có thể hiểu rõ, vượt qua để có tư duy đúng đắn.
 
 
Hãy thử phân tích 1 ví dụ sau:
 
⭐Hiện tượng (acitvating event): Sếp không chịu nghe ý kiến của mình
⭐Niềm tin (belief): Sếp là người độc tài
⭐Kết quả (consequence): nói sao làm vậy, việc gì phải ý kiến chi cho mệt
⭐Phản chứng (dispute): có thật là sếp là người độc tài không? Hay là sếp có lý do riêng gì đó mà mình không biết, hay là mình chưa đủ trình để hiểu lý do sếp đưa ra. Dù sao thì xác suất sếp quyết định đúng có lẽ cũng cao hơn mình.
 
Chắc chắn là sau khi đi qua chuỗi tư duy ABCD, thay vì đóng khung tư duy, chúng ta lại sẵn sàng mở lòng để hiểu thêm về sếp qua đó học được thêm nhiều từ sếp (không học được cái tốt thì cũng biết được cái xấu để tránh). Có niềm tin (belief) là điều tốt nhưng cũng cần nhìn nhận và điều chỉnh bằng cách lật lại vấn đề (dispute). 
 
Ai làm được việc nhìn lại chính mình này sẽ là những Neo cứu thế của thời đại mới, đặc biệt kỳ vọng những bạn chịu khó đọc đến đây:-)
BÀI VIẾT MỚI

隣の花は赤い (tonari no hana wa akai)
Tạm dịch: Bông hoa kế bên thì đỏ
Màu đỏ tượng trưng cho một bông hoa đẹp, hiểu một cách đơn giản thì câu trên muốn nói bông hoa bên cạnh lúc nào cũng tươi thắm, xinh đẹp hơn bông hoa của mình. Ở Việt Nam ta có câu “đứng núi này trông núi nọ” cũng mang ý nghĩa tương tự. Còn trong tiếng Anh thì có câu “ The grass is always greener on the other side of the fence” (Cỏ luôn xanh hơn ở phía bên kia của hàng rào). Câu thành ngữ này mang hàm ý phê phán những người không hài lòng với những gì mình đang có, luôn đi so sánh với những người xung quanh  và mơ tưởng những thứ không thuộc về mình.

Tình cờ khi đang xem drama “今日から俺は”  tên tiếng Việt là “Cặp bài trùng” thì tôi bắt gặp một tình huống khá thú vị như sau:

Đọc sơ qua câu tục ngữ “sông có khúc, người có lúc” chúng ta có thể hiểu nghĩa đen như sau: sông thì có muôn hình vạn trạng, có khúc sông to, có khúc sông nhỏ; lại có khúc sông nông, khúc sông sâu; có khúc sông gập ghềnh đầy sỏi đá, có khúc sông phẳng lặng nhiều phù sa,... Con người chúng ta cũng vậy, có lúc hứng khởi, lúc lo âu; có khi may mắn mỉm cười, khi lại gặp toàn điều xui rủi,...Cuộc sống là vậy muôn hình vạn trạng và không ngừng thay đổi, chúng ta lại chẳng thể tiên đoán được tương lai

Lấy một quan hệ nhân quả hiển nhiên rằng khói sẽ không tự xuất hiện nếu như ta không đốt lửa. Câu thành ngữ muốn chỉ ra rằng bất cứ việc gì ở trên đời đều xuất phát từ một nguyên nhân nào đó. Không có chuyện tự dưng mà thế này hay tự dưng mà thế nọ. Có gieo một hành động gì đó mới nhận lại được một đáp trả tương tự.